واگذاری 50هکتار از بافت تاریخی گرگان به بابک زنجانی؟
به گزارش آثارنیوز، بافت تاریخی گرگان با وسعت حدود ۱۵۷ هکتار، یکی از ارزشمندترین بافت های تاریخی کشور و اولین بافت تاریخی ثبت شده در لیست آثار ملی است؛ بافتی که علاوه بر بناها و خانه های تاریخی، همچنان محل زندگی مردم است و بازار، مسجد، امامزاده و کسب وکارهای مختلفی در آن جریان دارد. با این وجود، انتشار خبرهایی درباره ی واگذاری ۵۰هکتار از این محدوده به یک شرکت خصوصی با مدیریت بابک زنجانی، ابهام ها و انتقادهایی درباره ی سرنوشت این بافت و ساکنان آن بوجود آورده است.
به گزارش آثارنیوز به نقل از خبر آنلاین به نقل از همشهریف مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گلستان در گفتگو با همشهری اظهار داشت: بافت تاریخی گرگان حدود ۱۵۷ هکتار وسعت و به علت ارزش های تاریخی و فرهنگی، قابلیت های زیادی برای احیا و سرمایه گذاری دارد. بخشی از این محدوده با مشارکت میراث فرهنگی، شهرداری و سرمایه گذاران بخش خصوصی احیا شده و هم اینک در چارچوب فضاهای اداری، گردشگری، اقامتی و فروشگاه های صنایع دستی مورد استفاده قرار می گیرد. یکی از خاصیت های مهم بافت تاریخی گرگان اینست که زندگی در آن همچنان جریان دارد.
فریدون فعالی درباره ی حضور بابک زنجانی در بافت تاریخی گرگان و ماجرای سرمایه گذاری وی در این شهر توضیح داد: مسئولان یک شرکت تحت مدیریت بابک زنجانی، بعد از سفر به استان گلستان و بازدید از بافت تاریخی گرگان، برای سرمایه گذاری در این محدوده اعلام آمادگی کرده است و این مورد به مفهوم واگذاری۵۰هکتار از بافت تاریخی نیست.
او افزود: سرمایه گذار امکان دارد برای احیای یک محله، کف سازی و جداره سازی، تملک برخی املاک و اجرای پروژه های گردشگری اقدام نماید، اما تمام این اقدامات باید برپایه ضوابط بافت تاریخی و بعد از طی مراحل قانونی صورت گیرد. سرمایه گذاری در بافت تاریخی الزاماً به مفهوم تملک و تغییر کاربری همه خانه های تاریخی نیست و نوع پروژه برپایه ضوابط و مجوزهای صادرشده تعیین خواهد شد. بازارچه صنایع دستی، اقامت گاه سنتی، بوتیک هتل و فروشگاه ازجمله کاربری هایی هستند که می توانند در چهارچوب ضوابط در این بافت شکل بگیرند.
نوع مداخله مشخص شود
پژوهشگر میراث فرهنگی گلستان با تکیه بر ضرورت تعیین دقیق نوع مداخله در بافت تاریخی گرگان، اظهار داشت: باید روشن شود که هدف از این اقدام، احیای بافت فرسوده، ایجاد تراکم و ساخت وساز است یا این که موضوع در چارچوب احیای محله های تاریخی دنبال می شود.
این که همه این محدوده بوسیله ی یک نفر خریداری و سپس مرمت شود، مورد تأیید نیست؛ چونکه بافت تاریخی نباید احیای موضعی داشته باشد، بلکه باید جریان زندگی در آن حاکم باشد. اگر قرار باشد این بافت مرمت و احیا شود و باردیگر در جریان زندگی شهری قرار بگیرد، این که این کار بوسیله ی یک فرد یا دولت صورت گیرد، تفاوتی ندارد، اما ابتدا باید مشخص شود که مقرر است چه اقداماتی در این محدوده
صورت بگیرد.
جاوید ایمانیان در گفتگو با همشهری با اشاره به این که بعد از مشخص شدن نوع مداخله باید برنامه مدیریت تدوین شود، اضافه کرد: در این برنامه باید دقیقا مشخص شود چشم انداز رسیدن به طرح چیست، چه ساختمان هایی مقرر است تملک شوند، چه ساختمان هایی امکان دارد تملک نشوند و فقط مرمت و احیا شوند و در نهایت چه اتفاقی مقرر است برای کل محدوده بیفتد؟ درباره ی کلیت موضوع میتوان اظهار داشت که احیای بافت تاریخی و ورود سرمایه گذاری به این حوزه می تواند اتفاق خوبی باشد، اما به جهت اینکه بدانیم مقرر است چه اقدامی صورت گیرد، ابتدا باید نوع مداخله، برنامه مدیریت، چشم انداز، کاربری ها و حدود نوسازی، بازسازی و مرمت مشخص شود.
بافت تاریخی با مردم معنا می یابد
جربه طرح آفتاب در دهه۸۰ که به تخریب گسترده بخشهایی از بافت تاریخی گرگان انجامید، نشان داد که اجرای طرح های بزرگ بدون توجه به هویت تاریخی و مشارکت ساکنان، نه فقط موجب توسعه نمی گردد، بلکه سرمایه های فرهنگی و اجتماعی شهر را هم از بین می برد. در عین حال، در ایام اخیر، انتشار خبرهایی درباره ی حضور بابک زنجانی به عنوان سرمایه گذار و احتمال تملک و باززنده سازی ۵۰هکتار از بافت تاریخی، بار دیگر این پرسش را بیان کرد که آینده این محدوده باید در اختیار چه کسی باشد و منافع آن به چه گروهی برسد. اصل مسئله نام سرمایه گذار نیست؛ چه بابک زنجانی باشد و چه هر سرمایه گذار دیگری.
مسئله اینست که باززنده سازی بافت تاریخی اگر به سود ساکنان و جامعه محلی نباشد، خیلی زود از یک برنامه فرهنگی و اقتصادی به پروژه ای نمایشی تبدیل می شود. بافت تاریخی فقط مجموعه ای از خانه های قدیمی و گذرهای سنتی نیست؛ هویت محله، صنایع دستی، خوراک محلی، مهارت های بومی، روابط همسایگی و سرمایه اجتماعی هم بخشی از دارایی آنست. باززنده سازی زمانی موفق است که این سرمایه ها به خلق ثروت برای مردم همان محله منجر شود. ورود سرمایه گذار بزرگ می تواند به عنوان محرک و تسهیل کننده مفید باشد، اما نباید جایگزین جامعه محلی شود.
از طرفی، مرمت بناها باید همزمان با فعال سازی اقتصادی صورت گیرد. خانه تاریخی می تواند به اقامت گاه کوچک، کارگاه صنایع دستی، کافه محلی یا مرکز گردشگری تبدیل گردد، بشرط آن که مالکیت یا مدیریت آن تا حد امکان در اختیار ساکنان و کنشگران محلی باقی بماند. در این صورت، درآمد و اشتغال هم در محله شکل می گیرد و پول در چرخه اقتصاد محلی می ماند.
مهم تر از همه، عدالت اقتصادی بخشی از حفاظت میراث است. اگر افزایش قیمت زمین و خرید گسترده املاک به خروج ساکنان قدیمی منجر شود، هرقدر هم که بافت مرمت شود، بخش مهمی از هویت و زندگی خویش را از دست خواهد داد.
ازاین رو تصمیم درباره ی آینده بافت تاریخی گرگان نباید صرفاً در اتاق های مدیریتی گرفته شود. دولت و مدیریت شهری باید نقش تسهیلگر داشته باشند و جامعه محلی هم در تصمیم گیری، مالکیت و بهره مندی از منافع باززنده سازی نقش اصلی داشته باشد. چه بابک زنجانی دست اندرکار باشد و چه هر سرمایه گذار دیگری.
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب