گنجینه ای هفت هزار ساله در میان زباله ها

گروه جامعه خبرگزاری مهر:

شاید کمتر کسی تصور می کرد که مکانی که سال ها پیش به عنوان تپه ای زائد و محلی برای انباشت زباله شناخته می شد، روزی به گنجینه ای تاریخی و با ارزش تبدیل گردد. تپه تاریخی فردیس قرچک، که حالا نشانه هایی از زندگی متمدن در عصر آهن را در دل خود دارد، قدمتی حدود هفت هزار ساله دارد. جستجوهای دیرینه شناسی نشان داده است که این تپه متعلق به هزاره های پنجم و ششم قبل از میلاد است و آثار تمدن عصر آهن در آن یافت شده است و کشف کوره های مختلف تولید سفال و چرخ سفالگری مجهز به استوانه ای از شاخ حیوانات، محققان جامعه دیرینه شناسی فلات مرکزی را با اسرار خیلی از زندگی مردم آن دوران رو به رو کرده است.

امیدها و محدودیت ها؛ طرح تبدیل به سایت موزه

با وجود اهمیت تاریخی این تپه، اقدامات حفاظتی اولیه در دهه ۸۰ تنها محدود به مرحله پژوهشی و موقتی بود، مجید ژاله نیا، مدیر اداره میراث فرهنگی شهرستان قرچک، در این زمینه توضیح می دهد: این منطقه یک محوطه باستانی است که پژوهشگاه میراث فرهنگی برای کاوش آن برنامه ریزی کرده بود و آخرین فصل کاوش در سال ۱۳۸۶ انجام شد و آثار به موزه ملی منتقل شدند، بر مبنای دستیافته های این کاوش، پیشنهاد شد تپه به یک سایت موزه تاریخی تبدیل گردد، اما اجرای این طرح نیازمند اعتبارات مالی، مطالعات اولیه و رفع موانع مالکیتی بود.
وی اضافه کرد: پیگیری ها برای تأمین اعتبار و ایجاد سایت متاسفانه نتیجه نداد و پیشنهاد اولیه اجرایی نشد و محدودیت های مالی و وجود مالک خصوصی در اطراف تپه سبب شد هیچ برنامه اجرایی حقیقی آغاز نشود.

وضعیت کنونی؛ تپه ای در معرض فرسایش و تخریب

ژاله نیا در رابطه با وضعیت فعلی تپه پردیس اظهار داشت: این تپه حالا بدون حفاظت ویژه رها شده است و عوامل طبیعی مثل بارش و فرسایش سبب ریزش بخشهایی از آن شده و تخریب های ناشی از ساخت و سازهای غیر مجاز اطراف هم ادامه دارد. آثار باستانی موجود هیچ مراقبت ثابت و مستمری ندارند.

تپه پردیس؛ پلی میان گذشته و حال

تپه تاریخی فردیس قرچک نمادی از تمدن باستانی و نشان دهنده اهمیت صیانت از میراث فرهنگی است و این مکان نه فقط برای محققان بلکه برای گردشگران و دوست داران به تاریخ می تواند تبدیل به یک مقصد پرارزش شود. اما تحقق این هدف بدون تأمین منابع مالی، برنامه حفاظتی و مدیریت مالکیتی، عملا ممکن نیست. ژاله نیا در آخر تاکید کرد: اگر مقرر است نسل های آینده با تاریخ حقیقی خود آشنا گردند، باید توجه ویژه ای به حفاظت و مرمت این آثار صورت گیرد. بدون حمایت جدی مسؤلان، این میراث پرارزش امکان دارد برای همیشه از دست برود.